•   POTSDAM MARMORPALAST
   
•   POTSDAM SANSSOUCIS
   
•   POTSDAM  NEUES PALAIS
   
•   POTSDAM CECILIENHOF
   
•   POTSDAM CHARLOTTENHOF
   
•   MORITZBURG
   
•   WITTENBERG
   
•   WÖRLITZ

Plaats en naam / soort / bezocht in...

POTSDAM - MARMOR PALAST

Paleis / 2008

Het cultuurlandschap Berlijn-Potsdam is een Pruisisch arcadia op het zand van de Mark Brandenburg. Zij hebben elkaar gevonden en een gelukkige verbintenis gesloten: koningen die naar luister en schoonheid verlangden, en kunstenaars die deze dromen werkelijkheid lieten worden. De uitgelezen interieurs weerspiegelen als in een tijdreis het weelderige baroktijdperk, de ‘Fridericiaanse’ rococo van Frederik de Grote, het door Schinkel gevormde classicisme alsmede het biedermeier en het wilhelminisme. 

Het Marmor Palast ligt in de Neue Garten van Potsdam.

Het paleis blijkt jammer genoeg niet toegankelijk vanwege verbouwingen, jammer, het lijkt me wel interessant. Het is helemaal ingepakt in wit zeildoek, het lijkt wel of Christo hier is geweest! Ze hebben er geen restaurant, dus koffie kan ik vergeten.

POTSDAM - SANS SOUCIS

Paleis / 2008

Sans Soucis is een enorm park van wel 300 hectaren met een tiental majestueuze paleizen en gebouwen. Nu in de winter oogt het in al zijn kaalheid niet zo aantrekkelijk, maar ’s zomers moet het hier goed toeven zijn. Jammer dat alle klassieke beelden in het park en de tuinen tegen de elementen beschermd zijn door lelijke houten bekistingen. Ik bestrijk ongeveer de helft van het park en bekijk of bezoek de volgende bezienswaardigheden:

De monumentale ingangspoort met beelden en smeedijzeren hek;
Vlakbij een triomfboog, gebouwd t.g.v. 100-jarig bestaan van Sans Soucis, met op de achtergrond een kunstmatige ruïneheuvel;
De Friedenskirche, Italiaans vind ik met zijn loggia en zijn campanile, waarin enkele keizers begraven liggen;
Diverse nevenpaleizen zoals de Neue Kammer en de Bildergalerie;
Het paleis Sans Soucis zelf boven aan de trappen met cascades liggend (zonder water en beplanting, atlanten en kariatiden tegen de okerbruine muren) ;
Het Chinese Theehuis met zijn vele vergulde beelden aan de zijgevels;
De Historische Windmühle;
De Römische Bäder (nogal vervallen soort Italiaans palazzo) te midden van waterpartijen;
De Orangerie (vind ik mooier dan Sans Soucis zelf).
Het minipaleis Charlottenhof, een neoklassiek gebouwtje.

POTSDAM - NEUES PALAIS

Paleis / 2008

Slot Sanssouci (van het Franse sans soucis; "zonder zorgen") ligt in het oostelijke deel van het gelijknamige park en is één van de bekendste paleizen in Potsdam in de Duitse deelstaat Brandenburg. De Pruisische Koning Frederik de Grote liet in de jaren 1745 – 1747 een klein zomerpaleis in rococo-stijl bouwen. Op het ontwerp had de koning veel invloed. De samenwerking met de architect Georg Wenzeslaus von Knobelsdorff liep spaak, omdat Frederik geen trappen wilde om op het terras te komen. Knobelsdorff vond dat het paleis op een sokkel moest staan, zodat vanuit het park beter tot zijn recht zou komen. Jan Bouman, een architect van Hollandse afkomst, nam de leiding van het project over. Frederik de Grote liet op het terras van het kasteeltje een grafkeldertje voor zichzelf en zijn geliefde hazewindhonden bouwen. De koning hield niet van kerken en wees tijdens wandelingen op het terras vaak spottend naar de lege groeve met de opmerking "quand je suis là, je suis sans soucis". (Frans:"Als ik daar ben ben ik zonder zorgen"). Na veel omzwervingen werd de kist van de koning pas in 1990 onder het terras begraven.Onder Frederik Willem IV van Pruisen werd Slot Sanssouci tussen 1840 en 1842 door de ombouw en de verlenging van de twee zijvleugels verder uitgebreid. Sinds 1990 staat Sanssouci met zijn paleizen en parken als Werelderfgoed onder de bescherming van UNESCO.

POTSDAM - CECILIENHOF

Paleis / 2008

Het slot Cecilienhof (UNESCO - werelderfgoed) werd gebouwd als residentie van het laatste Duitse kroonprinsenpaar Wilhelm van Pruisen en zijn echtgenote kroonprinses Cecilie van Mecklenburg-  Schwerin. Het werd wereldbekend als conferentieoord van de geallieerden, Verenigde Staten, Groot-Brittannië en Sovjet-Unie, in de zomer van 1945 (Conferentie van Potsdam).

Helemaal aan het einde van het park ligt Cecilienhof, een koninklijk verblijf in de Engelse landhuisstijl uit 1914 – 1917 dat meer op een grote veredelde pachtboerderij lijkt. Hier hebben tijdens de Conferentie van Potsdam in juni 1945 Stalin, Attlee (Churchill was niet herkozen door het Engelse volk!) en Truman Europa definitief verdeeld. Een jaar eerder was dat al meer provisorisch in Jalta bekonkeld. Dat ik hier Amerikaanse toeristengroepen tref verbaast me niets. Het gebouw met zijn goed onderhouden vakwerk herbergt nu behalve een museum ook een vijfsterrenhotel, waar ik koffie wil drinken. Ik word er echter niet bediend, men negeert mij volkomen, dus na een kwartier vertrek ik. Heb ik me tenminste even kunnen opwarmen.

POTSDAM - CHARLOTTENHOF

PALEISJE / 2008

Slot Charlottenhof is een Neo-klassiek zomerverblijf. Het is in de negentiende eeuw gebouwd door Karl Friedrich Schinkel voor kroonprins Frederik Willem, de latere koning Frederik Willem IV van Pruisen, in 1826.

Als ik het paleisje bezoek is het maar voor een gedeelte geopend. De waterpartijen eromheen zijn met ijs bedekt. De muren zijn afgebladderd en het gehele ensemble maakt een zwaar verwaarloosde indruk op mij. Met enig restauratiewerk en een verfkwast zou men van dit neoklassieke gebouwtje best nog iets moois kunnen maken.

MORITZBURG

Waterkasteel / 1998

Slot Moritzburg (1723 - 1733) behoort tot de imposantste barokke kasteelcomplexen van Midden-Europa. Het ligt in de buurt van Dresden. In de 18de eeuw werd het gebruikt als jacht- en lustslot door keurvorst Friedich August I van Sachsen, ook wel August der Starke genoemd, tevens Koning van Polen. Het is via een laan te bereiken en prijkt op een rotsachtig eiland midden in een kasteelvijver. De slotkapel uit de tweede helft van de zeventiende eeuw is een van de meest imposante voorbeelden van vroege barok in Saksen. Na een bezoek aan het kasteel is een romantische wandeling naar het betoverend mooie, in rococostijl gebouwde Fasanenschlösschen een aanrader.

WITTENBERG SCHLOSS

Stadskasteel / 2005

Even later rijden we Wittenberg binnen. Aan de rand van de Altstadt vinden we een parkeerplaats, zonder Gebühr, want op zaterdag hoeft niet betaald te worden. We verkennen de stad te voet. Het blijkt dat we hier zeker niet de enige toeristen zijn. Allereerst brengen we een bezoek aan de kerk waar kerkhervormer Maarten Luther zijn 95 stellingen aan de deur nagelde. Die stellingen zijn nu in brons uitgevoerd en door het Latijn en het gotische schrift eigenlijk helemaal niet leesbaar. De kerk, die een integraal onderdeel van de burcht uitmaakt,  ziet er van buiten niet uit. De toren bijvoorbeeld  lijkt op een watertoren uit de vorige eeuw. Het interieur is sober, wel met hier en daar een mooi beeld. Ook de grafmonumenten van Luther en zijn rechterhand vallen nauwelijks op door hun bescheiden omvang en onaanzienlijkheid. Veel bezoekers lijken ons van protestantse oorsprong (evangelisch, reformatorisch, hervormd, etc.), eigenlijk is dit voor hun een soort bedevaartoord. Jos pikt na het kerkbezoek wat info bij de tourist information mee. We volgen een route op een van de kaarten die hij daar heeft kunnen bemachtigen. Aan de gevels van veel oudere herenhuizen hangen plakkaten met daarop de naam van een of andere Duitse beroemdheid gegraveerd, de meeste namen kunnen we als niet-Duitser niet thuisbrengen. Een andere bezienswaardigheid is de parochiekerk waar authentieke meesterwerken (o.a. een triptiek) van Lucas Cranach de Oudere hangen. Ook een mooi gegoten doopvont en houten preekstoel horen er tot het interieur dat best de moeite waard is. Vlakbij de kerk (die veel minder druk bezocht wordt dan zijn evenknie, de burchtkerk) ligt het marktplein.

WÖRLITZ ROCOCO PALAST

Parkpaleisje / 2005

In Wörlitz kan men het prachtig bewaard gebleven classicistische paleis bezichtigen . Het Keukengebouw vlak naast het slot is schitterend gerestaureerd en hierin bevindt zich een tentoonstelling over het gebouw, winkeltjes en een restaurant met een heerlijk terras en 's winters een gezellige open haard. Ook een gondelvaart door de prachtige Engelse landschapstuin is een fantastische belevenis. De gondelier roeit de boot door de Venetiaanse grachten en het meer. Ondertussen vertelt hij/zij de geschiedenis van Wörlitz.

Het pontje dat ons de Elbe overzet doet ons denken aan het veer van Beesel (Limburg), hoewel het iets kleiner is en wel twee keer zo duur. Aan de overkant gekomen belanden we op een weg van ruwe, ongelijke klinkers. Het lijkt de Hel van het Noorden (van Frankrijk) wel. Vier kilometer lang ploeteren we stapvoets rijdend voort, bang voor de gezondheid van ons Kaatje, tot eindelijk het park van Wörlitz in zicht komt. Het begint al goed: de poort waardoor je het stadje bereikt is zwaar verwaarloosd. We drinken koffie en eten droog gebak in een Biergarten. Allerlei andere dagjestoeristen lopen hier rond, ook zijn er veel Duitse bezoekers die met bussen vol worden aangevoerd. Buitenlanders treffen we er niet aan, we lijken hier de enige. Het lijkt ons nog een attractie uit de DDR - tijd. Het park zelf is beter onderhouden, maar we gaan niet met kleine, wankele bootjes de eilanden in de omringende wateren bezoeken, dat kunnen we de enigszins waterschuwe Clim niet aan doen.